Đất phù sa là gì? Những đồng bằng phù sa lớn của Việt Nam

Đất phù sa là gì? Chắc hẳn mỗi người chúng ta đều đã nghe nhiều về đất phù sa. Nhưng để định nghĩa được phù sa là gì thì không phải ai cũng có thể làm được. Trong bài viết này, hãy cùng nhau tìm hiểu về loại đất màu mỡ này nhé.

Đất phù sa là gì?

Phù sa là các vật thể nhỏ và mịn, có nguồn gốc từ các loại đá vụn bở do thủy lưu di chuyển theo các dòng nước hoặc bị lắng đọng ở bãi bồi. Phù sa là vật liệu tạo nên các dạng địa hình bồi tích ở vùng hạ lưu sông (đồng bằng).

Đất phù sa là loại đất được hình thành và tiến hóa chậm do sự phong hóa của đá và phân hủy của xác động thực vật dưới sự ảnh hưởng của các yếu tố môi trường. Đất phù sa là một trong những loại đất trồng tốt nhất hiện nay vì dinh dưỡng mà loại đất này cung cấp cho cây là rất lớn. 

Đất phù sa là gì?

Đất phù sa là gì?

Phân loại đất phù sa

Sau khi tìm hiểu “đất phù sa là gì?”, chúng ta hãy xem đất phù sa được chia làm mấy loại. Có 2 cách chia đất phù sa thành cách loại khác nhau.

– Chia theo hình thức vận chuyển: Với cách chia này, sẽ có 2 loại phù sa là phù sa đáy sông và phù sa lơ lửng.

– Chia theo vị trí bồi tích: Phù sa chia theo cách này sẽ có 2 loại là phù sa lòng sông và phù sa phi lòng sông.

Xem thêm

Đất mặn là gì? Làm thế nào để cải tạo và sử dụng đất mặn

Tài nguyên đất là gì? Tìm hiểu về nguồn tài nguyên đất quý giá

Đặc điểm của đất phù sa

Phù sa là loại đất được bồi tụ ở hạ lưu các dòng sông qua hàng triệu năm. Vì vậy, nó mang những đặc điểm đáng quý, nhất là trong lĩnh vực nông nghiệp.

– Đây là môi trường sống tuyệt vời cho rất nhiều loại cây. Là khởi thủy của những nền văn minh lúa nước trên thế giới. Đất phù sa làm chất nền cho thực vật bám rễ, hút nước và chất dinh dưỡng để nuôi sinh khối thân, lá, hoa, quả.

–  Đất phù sa có thành phần tự nhiên là đất sét và keo đất. Chúng có khả năng giữ nước trong đất lâu nhưng với lượng đất vừa phải để không làm cây bị ngập úng. Những hạt keo trong đất liên kết thành phần trong đất phù sa trong đất thành một cấu trúc để giúp đất luôn ẩm và thoáng vừa đủ, nhiệt độ ổn định và chất lượng dinh dưỡng ở mức ổn định.

– Thành phần đất phù sa tự nhiên đã đầy đủ các chất hữu cơ, chất khoáng, vô cơ. Cũng như là các nguyên tố vi lượng, đa lượng, vi sinh vật, các hạt keo liên kết đất… 

Phù sa là loại đất vô cùng màu mỡ

Phù sa là loại đất vô cùng màu mỡ

Phân bố đất phù sa ở Việt Nam

Hiện nay, ở nước ta, đất phù sa được phân bố và tập trung chủ yếu ở 2 khu vực là Đồng bằng sông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long. 

Khu vực đồng bằng sông Hồng

– Đồng bằng sông Hồng có diện tích khoảng 15.000 km². 

– Đồng bằng này được hình thành do sự bồi tụ của 2 con sông chính là sông Hồng và sông Thái Bình mà hình thành lên. 

– Có hình dạng tam giác cân, đỉnh là Việt trì và đáy là đoạn bờ biển Hải Phòng – Ninh Bình.

– Địa hình cao ở rìa phía tây và tây bắc, thấp dần ra  phía biển.

– Có đê sông ngăn lũ vững chắc (dài trên 2.7000km), chia cắt bề mặt đồng bằng thành nhiều ô, thấp hơn mực nước sông ngoài đê từ 3 đến 7m.

– Vùng trong đê không được bồi tụ phù sa, gồm các khu ruộng cao bạc màu và các ô trũng ngập nước; vùng ngoài đê được bồi tụ phù sa hàng năm.

– Diện tích đất nông nghiệp khoảng 760.000 ha, trong đó 70% là đất phù sa màu mỡ, có giá trị lớn về sản xuất nông nghiệp. Đất nông nghiệp chiếm 51,2% diện tích vùng.

Đồng bằng châu thổ sông Hồng

Đồng bằng châu thổ sông Hồng

Đồng bằng sông Cửu Long

– Diện tích khu vực khoảng 40.000 km².

– Được hình thành do sự bồi tụ của phù sa sông Mekong.

– Đồng bằng có dạng hình thang.

– Địa hình thấp và bằng phẳng hơn so với đồng bằng sông Hồng, có độ cao trung bình 2-3m so với mực nước biển.

–  Bề mặt đồng bằng không có đê nhưng có mạng lưới sông ngòi, kênh rạch chằng chịt. Về mùa lũ nước ngập diện rộng, về mùa cạn nước triều lấn mạnh làm cho 2/3 diện tích đồng bằng là đất phèn, đất mặn.

– Đồng bằng có các vùng trũng lớn như Đồng Tháp Mười, Tự giác Long Xuyên…. là những nơi chưa được bồi lấp xong.

– Nhóm đất phù sa phân bố dọc hai bờ sông Tiền và sông Hậu. Diện tích là 1.184.857 ha, chiếm 30,4% diện tích đất.

Đồng bằng sông Cửu Long

Đồng bằng sông Cửu Long

Vừa rồi, chúng ta đã cùng nhau tìm hiểu “Đất phù sa là gì?”, những thông tin về đất phù sa và 2 đồng bằng phù sa lớn nhất ở nước ta hiện nay. Hy vọng những thông tin này sẽ hữu ích cho các bạn.